Tüm Müslüman alemi bilir. 4 Halife ve Halifelik dönemini. Bu konuyla ilgili aklımızda düzinelerce soru bulunmaktadır. Bu soruları dahada azaltmak adına, Bilginin üstüne bilgi katarak sağlam bir bilgi birikimi yapmaya çalışmaktayız.

Konuyu daha da uzatmadan başlayalım. Bu zamanlarda halifelik nasıl ortaya çıktı? , Halifeleri kimler seçti? , Halifelik döneminde başı çeken büyüklerimiz kimlerdi. Bunların cevabını çok güzel anlatımla alt tarafta bulabilirsiniz. Konuyu sizle baş başa bırakıyorum.

- Halifelik –

Hz. Peygamber henüz topra-ğa verilmeden, sahabe halife seçimine yönelmiştir. Bu iş için Ensar daha erken davranarak Benî Saide Yurdu’nda toplanmış, Hazrec’in reisi Sa’d b. Ubade’yi ha-life seçmek üzereyken Muhacirlerden birkaç kişiyle birlikte Hz. Ebû Bekir ve Ömer oraya gelmişler ve aralarında uzun tartışmalar geçmiştir. Bu tartışmalar esnasında Hz. Ebû Bekir; Ömer veya Ebû Ubeyde’den birisini aday gösterir. Bu-nun üzerine Ensar biri kendilerinden, birisi de Kureyş’li olmak üzere ikili başkan teklifinde bulunur. Bu teklifin sert münakaşalara sebebiyet vermesi üzerine Ömer, ihtilafın tehlikeli bir hal almasından endişe eder ve Hz. Ebû Bekir’e bey’at eder. Bunu orada bulunan Muhacirler ile Evs’li Ensar’ın bey’atları izler. O gün-kü sınırlı bey’atı, ertesi gün Medine mescidinde yapılan umumi bey’at takip et-miş ve Hz. Ebû Bekir, Medine’deki müslümanların kahir ekseriyetiyle müslümanlarının ilk halifesi seçilmiştir.

Aslında Hz. Ömer’in kanaatine göre halife seçiminde müslümanların istişa-resine başvurulmalıydı ve bunun, ekseriyetin tasvip ve desteğini kazanabilecek vasıfta olması gerekmekteydi. Ancak onun yeminle itiraf ettiği gibi “O gün Ebû Bekir’e bey’at etmekten başka daha güçlü bir alternatifleri yoktu. Rasulullâh ve-fat ettiğinde Hz. Ebû Bekir en hayırlılarından idi ve aralarında kendisine boyun eğilecek Ebû Bekir gibisi de yoktu.” [239]

Görüldüğü gibi sahabe, aralarında yaptıkları müzakereler neticesinde, rey ve ictihadlarıyla Hz. Ebû Bekir’i halife seçmişlerdir. Sahabenin Hz. Ebu Bekr’e karşı son görevlerini yapmadan önce halife seçimine öncelik vermesi bu işin tamamen onların insiyatifine rey ve ictihadlarına bırakıldığını gösterir.Bu sebeple olmalıdır ki sahabe, yapükları tartışmaların ardından, bu ilk ha-rfe seçiminde, belki de Hz. Peygamberin vefatından sonra ilk kez içtihat etmişler eylerini Hz. Ebû Bekir’den yana kullanmışlardı.

Hz. Peygamberin irtihalinden sonra, sahabenin peygambersiz bir hayata intibak dönemi sayılabilecek iki yıllık zaman zarfında Hz. Ebû Bekir, devletin bir-lisini tehdit eden irtidat ve isyan hareketlerini bastırmış, Kur’ân’ı derlemiş, Irak ve Suriye fetihlerini gerçekleştirmiş, başarılı bir yönetim sergilemişti.

Hz. Ebû Bekir H.13. yılda hastalanıp da öleceğini hissedince, yerine kimin halife olacağı meselesi zihnini meşgul etmeye başladı. O, Hz. Peygamber gibi, bu meseleyi kendisinden sonrakilere bırakmak yerine, Hz. Ömer’i halife tayin etme-yi düşünüyordu. Bu sebeple Abdurrahman b. Avf, Osman, Said b. Zeyd ve Useyd b. el-Hudayr gibi Muhacirler ve Ensar’ın ileri gelenlerine Ömer hakkındaki düşüncelerini sordu. Onlardan herbirinin olumlu kanaat bildirmesi üzerine, Hz. Osman’a emrederek şu vasiyetini yazdırdı: “Dünyadan ayrılıp ahirete göçmek üzere olduğum şu demde, benden sonra başınıza Ömer b. Hattab’ı halife olarak bırakıyorum. Ona itaat edin ve onu dinleyin. Ben bunu yaparken hem Allah’a, Peygamberine ve dinine, hem de nefsime ve size iyilik etmek istiyorum. Eğer ada-leti icra ederse, benim onun hakkındaki bilgim ve zannım zaten budur. Şeyet tav-rını değiştirirse herkesin kazandığı günah kendisinedir. Benim istediğim sadece hayırdır, gaybi da bilemem…” Ardından Hz. Ömer ile başbaşa bir süre görüşüp, ona bazı tavsiyelerini bildirdikten sonra çıktı ve ellerini uzatarak: “Allahım ben bununla yalnızca onların iyiliğini istedim. Onların fitneye düşmesinden korktum ve reyimle ictihad ederek, onların en hayırlısını, en güçlüsünü başlarına tayin et-tim…” diyerek dua etti [240]

Bu bilgilerden anlaşıldığı üzere müslümanların ilk halifesi, Hz. Peygambe-rin yaptığı gibi, halife seçimini geride kalanlara bırakmamış, aksine, Hz. Peygam-berin yapmadığı birşeyi yapmakta bir sakınca görmemişti. Bunun yerine gerek kendisinin seçiminde yapılan tartışmaları ve gerekse devletin içerisinde bulunduğu sosyal ve siyasî şartları, konjöktürel durumu gözeterek Hz. Ömer’i halife tayin etmeyi daha uygun görmüştü. Aynca Hz. Ebû Bekir bu içtihadını, ileri gelen sahabe ile istişare edip onların tasvibini aldıktan sonra ilgili fermanı yazdırmıştı. Gelişmeleri nakleden kaynaklarımızda, Hz. Peygamberin yapmadığı birşeyi, nasıl yaptığı hususunda sahabenin tartıştıklarına rastlanmazken, bazı rivayetlerde yalnızca Hz. Ömer gibi sert mizaçlı birisini halife bırakmanın hesabı-nı Allah’a nasıl vereceğinin sorulduğu geçmektedir. [241]

Neticede Hz. Ebû Bekir’in bu içtihadı, hem istişare ettiği sahabe tarafından hem de Hz. Ömer’e bey’at edenler tarafından kabul görmüştür. [242]

Gelen Aramalar: halifelik nasıl ortaya çıktı

Dini Makaleler, Özel Dini Özgün Makaleler - Kategorisine isimli kullanıcı Ekim 8, 2011 Tarihinde ekledi.


Yorum yok“Halife Nasıl Seçilmiştir?”

www.Dinisozler.com

İsim
(Lütfen Gerçek isim)
Email:
(Kimse göremez)
Website:
(Yoksa Boş bırakınız.)
Yorum Kutusu:
YASAL UYARI: Saygı değer üyelerimiz ve Ziyaretçilerimiz; Sitemizdeki konulara yorum eklerken lütfen sevgi ve saygı çerçevesinde bir anlayışla yola çıkalım. Tekrar ve tekrar bu çerçeveyi bozanlar olur ise, sitemizden uzaklaştırılacaktır. Site yönetiminden şikayetiniz, istekleriniz veyahut önerileriniz var ise, Lütfen İletişim bölümünden bizimle irtibata giriniz. Saygılarımızla; Dinisozler.com Yönetimi.

D¨¹ğ¨¹n Fotoğrafçısı medyum ask buyusu evlilik buyusu